Breaking News
तिहारमा स्वदेशी फूलको प्रयोग गरौँ, कृषिमन्त्री श्रेष्ठ

पोखरा ।
गण्डकी प्रदेशकी कृषि, भूमि व्यवस्था तथा सहकारी मन्त्री पद्माजि.सी श्रेष्ठले स्वदेशी उत्पादन प्रयोगमा जोड दिन आग्रह गरेकी छिन् । स्वदेशी उत्पादनको प्रयोगले व्यवसायी, उद्योगी, श्रमजीविसँगै देशको अर्थतन्त्रलाई समेत उत्साह दिने भएकाले उपलब्ध भएसम्म स्वदेशमै उत्पादित सामाग्रीहरु प्रयोग गर्न जोड दिएकीहुन् ।
सोमबार देखि पोखरामा सुरु भएको आठौं गोदावरी पुष्प प्रदर्शनी तथा पाँचौं गण्डकी प्रादेशीक पुष्प मेला २०८१ को उद्घाटन गर्दै मन्त्री श्रेष्ठले भनिन्,‘उपलब्ध भए सम्म हामीले अब स्वदेशी उत्पादन प्रयोगमा जोड दिनुपर्छ । यसले उत्पादनमा जोडिनु हुनेलाई उत्साह त मिल्छ नै, सँगै देशको अर्थतन्त्रलाई पनि टेवापुर्याउँछ ।’
नजिकिदै गरेको फूलहरु समेतको पर्व तिहारमा पनि देशमा उत्पादीत फूलको प्रयोग गर्न उनको सुझाव छ । ‘देशको उत्पादनले मात्रै फूलको मागधान्न सक्ने अवस्था अहिले छैन । केहि समय अघिको वर्षाले पनियसको खेतीमा असर गरेको छ । तर मिलेसम्म, उपलब्ध भए सम्म तिहारमा देशमै फूलेका फूलले शुभकामना र आशिष दिऔँ’मन्त्री श्रेष्ठले भनिन् ।
कात्तिक १२ देखि पोखराको नयाँबजार स्थित प्रदर्शनी केन्द्रमा सुरु भएको प्रर्दशनी तथा मेला कात्तिक १६ गते सम्म सञ्चालन हुनेछ ।

पोखरा म.न.पा. वडा नं. १७ तल्लो बिरौटाकोआयोजनामा बहुउद्देश्यीय सामुदायिक क्रियापुत्री भवन उद्घाटन सप्पन्न

पोखरा म.न.पा. वडा नं. १७ स्थित तल्लो बिरौटा टोल बिकास संस्थाको पाँचौ वार्षिक साधारण, तेश्रो अधिवेशन तथा बहुउद्देश्यीय सामुदायिक तथा क्रियापुत्री भवन उद्घाटन कार्यक्रम सप्पन्न भएको छ।

संस्थाका अध्यक्ष फर्स बहादुर कुँवरको अध्यक्षतामा भएको सो कार्यक्रममा पोखरा म.न.पा. वडा नं. १७ का वडा अध्यक्ष राधिका कुमारी शाहीको प्रमुख अतिथि हुनुहुन्थ्यो भने पोखरा म.न.पा. वडा नं. १७ का सम्पूर्ण जनप्रतिनिधि वडा सदस्य लगायतको उपस्थिति रहेको थियो ।

विशेष अतिथि नन्दलाल बि.क. ले पनि सहभागी जनाउनु भएको थियोे । त्यस्तै बिरुवा मार्ग टोल विकास संस्थाका अध्यक्ष शालिकराम भण्डारीज्यू, घारीकुलो टोल विकास संस्थाका अध्यक्ष गोविन्द गिरीज सनराईज टोलविकास संस्थाका अध्यक्ष श्री प्रणानाथ पौडेल समाजसेवी व्यक्तित्व श्री कृष्ण पौडेल, तल्लो बिरौटा आमा समूहका प्रतिनिधी श्री बसुधा पौडेल मेलमिलाप दिदिबिहिनी आमा समूहका अध्यक्ष श्री जोगमाया के.सी. एबम संगमटोल आमासमूहका अध्यक्ष श्री गंगा पौडेल को उपस्थित रहेको आयोजित कार्यक्रममा संस्था सहकोषाध्यक्ष श्री प्रशन्न पौडेल स्वागत मन्तव्य दिनु भएको थियो भने प्रमुख अतिथि एवं विशेष अतिथिज्यूहरुले छोटो समयमा तल्लो बिरौटा टोलबिकास संस्थाले वडास्तरमै नमूना बाटो र नवनिर्मित भवन सप्पन्न भएको बताउनु भयो। विरौटा बासीहरुले भवनको भरपुर उपभोग गर्न सक्ने छ्न। संस्थाका नाउँमा जग्गा खरिद गरी वृहत जनसहभागिताबाट सुविधासम्पन्न बहुउद्देश्यीय सामुदायिक तथा क्रियापुत्री भवन टोल विकास संस्थाको संकलित रकम रु. २१,९०,०८४।- (एक्काइस लाख नब्बे हजार चौरासी) रुपैया र जनसहभागिताबाट रु. ९,२६,९१६।- (नौ लाख छब्बीस हजार नौ सय सोह्र) रुपैया समेत गरी कूल जम्मा रु. ३१,१७,०००।- एकतीस लाख लाख सत्र हजारको लागतमा भवन निर्माण सम्पन्न भएको छ। समितिका अध्यक्ष ज्ञानबहादुर क्षेत्रीको अध्यक्षतामा निर्माण भएको भवनमा सबै टोलबासीको हरुको सहयोग र सक्रियतामा सप्पन्न भएको बताउनु भयो।उहाँले सार्वजनिक विकास निर्माणका काममा हुने विवाद रहित तवरबाट संस्थाको कामलाई अगाडि बडाइ सबैको प्रसंशा र हौसला समेत मिलेको जिकिर गर्नुभयो। हाम्रो नेतृत्वले गरेको काम सफलता पुर्बक सम्पन्न भएकोमा खुशी व्यक्त गर्नु भयो।

साथै संस्थाले गर्ने विकास निर्माणका काममा वडा कार्यालय सधैं सहयोगी रहने प्रतिवद्धता समेत जाहेर गर्नु भएको थियो । छिमेकीटोल विकास संस्थाहरुले पनि तल्लो बिरौटा टोल विकास संस्थाले निर्माण गरेको बहुउद्देश्यीय भवन उपयोग गर्न सकिने गरी निर्माण गर्नु भएकोमा धन्यवाद दिदै थप पूर्वाधार निर्माणका लागि सहयोग गर्न तत्पर रहेको प्रतिवद्धता व्यक्त गर्नु भयो भने संस्थाका अध्यक्षले अब आउँदो वर्षदेखि हरेक कार्यक्रम आफ्नै भवन परिसरमा गर्न पाउँदा खुशी रहेको र सबै टोलबासीको जनसहभागिता तथा जनप्रतिनिधिज्यूहरुको विशेष सहयोगबाट मात्र त्यो कुरा सम्भव भएको हुँदा यसैगरी सम्पूर्णको सद्भभाव र सहयोगको अपेक्षा गर्दै समापन मन्तव्य समेत दिनु भएको थियो । भवन निर्माण समितिका अध्यक्ष श्री ज्ञान बहादुर क्षेत्री र सचिव श्री भुवनप्रसाद दाहालज्यू समेतले शुभकामना मन्तव्य दिनु भएको थियो उक्त कार्यमा संस्थाको आम्दानी वृद्धि गर्ने भरपर्दो श्रोतहरुको पहिचान गरी संस्थाको नवनिर्वित भवनलाई थप सुविधा सम्पन्न गर्ने संस्थाको मूख्य लक्ष्य रहेकोमा वृहत रुपमा आर्थिक संकलन श्रोतको पहिचान गरी सहयोग जुटाई संस्थाको कोष वृद्धि गरी यथासमयमा थप निर्माण सम्पन्न गर्ने भनि संस्थाका कोषाध्यक्ष श्री तुलसी थापाले मन्तव्य दिनु भएको, टोलवासीको प्रमुख समस्याको रुपमा रहेको मोटर बाटोलाई पोखरा

म.न.पा. वडा नं. १७ को भित्रीबाटो मध्य नमूना बनाउन सफल भएको र संस्थाको आफ्नै सुविधा सम्पन्न भवन निर्माण गर्न सफल भई पहिलो खुड्किलो पार गरिसकेको उक्त भवनलाई समय सापेक्ष र टोलबासी, छिमेकीटोल तथा समग्र बिरौटाबासीहरु समेतको आवश्यकता पूर्ति गर्न सक्ने सुविधा थप गरी निर्माण र सो भवन वरपर तथा टोल भित्र क्रमिकरुपमा निर्माण हुँदै गएका सडक, कुलो, नाला, भवन समेतका भौतिक पूर्वाधारहरुको संरक्षण, सम्वर्द्धन र रंगरोगन गर्दै पोखरा महानगर देशको पर्यटकीय राजधानी घोषणा भई राज्यले सोही अनुसारका भौतिक पूर्वाधार विकास निर्माणका कार्यहरु तिब्र रुपमा गरिरहेकोमा यस तल्लो बिरौटा टोलले पनि नेपाल सरकार तथा

पोखरा महानगरपालिकाको उद्देश्य अनुसार टोललाई बातावरणीय सरसफाई सहित निर्माण भएका भौतिक पूर्वाधारहरुलाई सौन्दर्यकरण (Beautification) समेतमा जोड दिई पर्यटकीय गतिविधिहरु बढाउने गरी अगाडी बढ्नु अहिले आवश्यकता रहेकोले योजना बनाई सो तर्फ पनि विशेष रुपमा लाग्न र तल्लो बिरौटा बहुउद्देश्यीय सामुदायिक तथा क्रियापुत्री भवन वरपर वृक्षारोपण, पार्क तथा उद्यान निर्माण गरी स्वच्छ वातावरण तथा पर्यटक मैत्री टोल बनाउनका लागिसमेत संस्थाको मुख्य भावी कार्ययोजना रहेकोले भवनको थप पूर्वाधार निर्माण र कार्यालय भवन आउने बाटो तथा अन्य शाखा

बाटोलाई यथाशिघ्र पिच गर्ने तर्फ संस्थाको सम्पूर्ण शक्ति केन्द्रित गरी निर्माण तर्फ लाग्नु पर्नेमा कुरामा संस्थाका सचिवले विशेष जोड दिनु भएको थियो र उक्त कार्यक्रम तल्लो बिरौटा टोल बिकास संस्थाका सचिव श्री चेतनाथ चालिसेज्यूले संचालन गर्नु भएको थियो ।
साथै संस्थाको तेश्रो अधिवेशनमा निर्वाचन कार्यक्रम गरी श्री चेतनाथ चालिसेज्यूको अध्यक्षमा १५

सदस्सीय नयाँ कार्यसमिति चयन भएको छ । अध्यक्षमा श्री चेतनाथ चालिसे, उपाध्यक्ष श्री बसुन्धरा शर्मा पौडेल, सचिव श्री भुवनप्रसाद दाहाल, कोषाध्यक्ष श्री रजिशा थापा, सहसचिव श्री रिता शर्मा, सहकोषाध्यक्ष श्री एकनाथ ढकाल सदस्यहरुमा क्रमशः श्री मञ्जु अर्याल, श्री इन्द्र बहादुर थापा, श्री शर्मिला भट्टराई, श्री नन्दप्रसाद वाग्ले, श्री महादेव पन्त, श्री विष्णुमाया पौडेल, श्री राजन के.सी., श्री दुर्गा पौडेल र श्री सुदिन तिमिल्सिना निर्विरोध निर्वाचित हुनु भएको व्यहोरा श्री कास्की जिल्ला अदालतका शाखा अधिकृत श्री दामोदर आचार्य संयोजक, सदस्यहरु श्री सुजन पौडेल र श्री मिन बहादुर गुरुङ भई गठित निवार्चन समितिले जानकारी गराउनु थियो ।

चापाकोट स्वास्थ्य चौकीको अत्याधुनिक भवन उद्घाटनसँगै दन्त सेवा सुरु

मनिष पौडेल, पोखरा । पोखरा महानगरपालिका वडा नं. २३ मा चापाकोट स्वास्थ्य चौकीको अत्याधुनिक भवन उद्घाटनसँगै दन्त सेवा पनि सुरु गरिएको छ। पोखरा महानगरपालिकाका प्रमुख धनराज आचार्यले एक विशेष समारोहमा भवन उद्घाटन र दन्त सेवाको शुभारम्भ गर्दै महानगरले स्थानीय स्तरमै गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध गराउन निरन्तर प्रयास गरिरहेको बताउनुभयो।

चापाकोट स्वास्थ्य चौकीमा दन्त सेवा जिभाय नेपालसँगको सहकार्यमा सुरु गरिएको हो। जिभाय नेपालले दन्त सेवाका लागि रु. ३ लाख ५१ हजार बराबरका सामग्रीहरू प्रदान गरेको छ, जसअन्तर्गत हरेक सोमबार स्वास्थ्य चौकीमा दन्त सेवा उपलब्ध हुनेछ। साथै, जिभाय नेपालले सामुदायिक विद्यालयहरूमा विद्यार्थीहरूको नियमित दन्त स्वास्थ्य परीक्षण (स्क्रिनिङ) गर्नेछ भने समुदायमा प्रत्येक ६ महिनामा स्क्रिनिङ तथा दन्त सेवा उपलब्ध गराउने योजना छ।

महानगरपालिकाले आफ्ना मातहतका ५१ वटा स्वास्थ्य संस्थाहरूमा प्रयोगशालासहितका सेवा प्रदान गर्ने तयारी गरिरहेको बताउँदै नगर प्रमुख आचार्यले स्थानीय स्तरमै आधारभूत स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध गराउन महानगरपालिका पूर्ण प्रतिबद्ध रहेको जानकारी दिनुभयो। प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत शिवराज चौलागाइले वडा नं. २३ तथा छिमेकी वडाका बासिन्दालाई स्वास्थ्य चौकी भवनले सहज स्वास्थ्य सेवा प्राप्त गर्न सघाउने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो।

चापाकोट स्वास्थ्य चौकी भवन निर्माणका लागि स्थानीय समाजसेवी मानवीर सुनारले जग्गा दान गर्नुभएको थियो। उहाँलाई नगर प्रमुख आचार्य, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत चौलागाइ, र वडा अध्यक्ष रामकाजी गुरुङ लगायतका पदाधिकारीहरूले सम्मान गर्नुभयो।

३ करोड ८० लाख लागतमा निर्माण गरिएको यो भवनमा नियमित स्वास्थ्य सेवा, सुत्केरी सेवा, खोप सेवा, र दन्त सेवाहरू उपलब्ध छन्। यस भवनले वडा नं. २३ का साथै आसपासका वडाका बासिन्दालाई आधुनिक स्वास्थ्य सेवा नजिकबाट प्रदान गर्ने लक्ष्य लिएको छ।

पर्यटकहरुको पदयात्राको आकर्षक गन्तव्य हिमलुङ् हिमाल

रजनी तामाङ्ग, पोखरा,४ कात्तिक । हिमलुङ् हिमाल पछिल्लो समय नेपाली तथा विदेशी पर्यटकहरुको पदयात्राको आकर्षक गन्तव्य बनेको छ । सरद यामको सुरुवात र मनसुन निष्क्रिय हुदैं गएपछि खुल्न थालेको आकाश,अग्ला हिमाल र नाङ्गा डाडांहरुको पृष्ठभुमि जता हेरेपनि चारैतिरबाट देखिने हिमश्रृङ्खला लगायत विविधतायुक्त भूगोल,संस्कृति र प्रकृतिको सगंम मानिने यस क्षेत्र नेपालको पदयात्राको आकर्षक गन्तव्य बनेको छ । यस हिमाल समुन्द्र सतहबाट (७१२६) मिटरको उचाईमा रहेको छ ।

हिमलुङ् हिमालको आरोह गर्नका निमित्त रक्ष बहादुर योन्जन तामाङ् यूके बेलायतबाट नेपाल फर्किनुभएको छ । कास्की जिल्लाको माछापूच्छ्रे गाउंपालिका वडा नं. ९ सिदिङ गाउंमा जन्मिनुभएका रक्ष योन्जन हाल बेलायतलाई कर्मथलो बनाउंदै आउंनुभएको छ । पिता गणेश योन्जन तामाङ र माता इसमाया स्याङ्बो तामाङ्को कोखबाट जन्मिनुभएका छैटौं शन्तान हो । उहां १९ वर्ष ब्रिटिस आर्मिमा कार्यरत रहि हाल विभिन्न सघंसस्थामा आवद्द भई विशेषगरी समाजसेवामा लागि पर्नुभएको छ । त्यस्तै बुद्द धर्म प्रति पनि त्यत्तिनै आस्थावान हुनुहुन्छ ।

योन्जनले हिमलुङ् हिमाल आरोह गर्नको निमित्त सात महिना तालिम प्राप्त गर्नुभएको छ । उहाँले बेलायतको अग्लो डाँडा २ हजार देखि ३ हजार मिटर उचाई सम्म रहेको उक्त डाँडा २४ घण्टामा १५ वटा डाँडाहरुको पदयात्रा गरिसक्नुभएको बताउनुभयो । उहाँले पदयात्रासगै १३ किलो सम्मको भारी बोकेर २५० माईल पार गरिसक्नुभएको छ । उहाँसँगै ४० जनाको समूह २५ एच एस टि को माध्यमबाट हिमलुङ हिमाल आरोहीमा सहभागिता रहेको बताउनुभयो । उक्त ४० जनाको समूह कात्तिक ४ गते काठ्माण्डौबाट लम्जुङ्,मनाङ र मुस्ताङ हुँदै हिमलुङ हिमाल तर्फको यात्रा सुरुवात हुनेछ । उहाँका अनुसार सो यात्रा २१ दिनको रहनेछ ।

पछिल्लो समय विभिन्न हिमश्रृङ्खलाहरुको अवलोकन गर्नका निमित्त आर्थिक सङ्कलन गरेरै भएता पनि हिमाल आरोह भने गरिरहेकै छन् तर योन्जन भने व्यक्तिगत आर्थिकमा नै हिमाल आरोह गर्ने बताउनुभयो । सोही हिमाल आरोह पश्चात मर्दिहिमाल पदयात्रा गरिने योजना रहेको बताउनुभयो । आगामी दिनमा यो भन्दा अग्ला-अग्ला हिमालहरुको आरोह गर्नका निमित्त अहिले भने हिमलुङ हिमालबाट सुरुवात गरिने जनाइएको छ ।

स्याङजाको सुन्तला र पर्यटन प्रवर्धनसम्बन्धी सम्भाव्य कार्यक्रम बने सहकार्य गर्ने अध्यक्ष ढकालको प्रतिबद्धता

नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघका अध्यक्ष चन्द्रप्रसाद ढकालले स्याङजाको सुन्तला, कफी र पर्यटन प्रवर्धनसम्बन्धी सम्भाव्य योजना तथा कार्यक्रम बने सहकार्य गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभएको छ

स्याङजा जिल्ला उद्योग बाणिज्य संघले आयोजना गरेको कार्यक्रममा अध्यक्ष ढकालले १० अर्व रूपैयाँको लगानी कम्पनी स्थापना भएको र त्यसले काम सुरु गरिसकेको जानकारी गराउदै स्वदेशी लगानीबाट पनि सकारात्मक सन्देश प्रबाह गर्न सकिने बताउनु भयो ।

उहाँले भन्नुभयो, “जिल्ला जिल्लाका व्यावसायी साथीहरु लगानीका लागि अबसर खोजिरहनु भएको छ त्यसलाई एकिकृत गर्ने हो भने पुजीको कुनै समस्या हुदैन ।”

अध्यक्ष ढकालले भन्नुभयो, “यतिबेला बैकमा निक्षेप पर्याप्त छ, व्याजदर निकै घटेको छ ।यस्तो बेला नेपालमा नै लगानीको अबसर छ भन्ने सन्देश प्रबाह गर्नुपर्छ ।”

उहाँले यो डेढ बर्षको अबधिमा लगानी प्रबद्र्धनका लागि देश भित्र र बाहिर आफुहरुले निरन्तर अभियान संञ्चालन गरेको जानकारी गराउदै आफुहरुकै पहलममा सरकारले लगानी मैत्री बातावरण बनाउन ८ वटा कानून शंशोधन गरेको जानकारी गराउनुभयो ।

नीजि क्षेत्रले उठाउदै आएको मर्यादाक्रमको बिषय, कर सम्बन्धी समस्या लगायतका बिषयमा आफुहरु निरन्तर लागिरहेको जानकारी गराउनुभयो ।

रक्तरञ्जित शक्तिपीठ र बलिप्रथाको उपादेयता

कमल कोइराला, पोखरा । बडादसैँको आगमनसँगै प्रत्येक वर्षझैँ यस वर्ष पनि देशभरिका शक्तिपीठहरू रक्तरञ्जित हुँदै छन् । मनोकाङ्क्षा सिद्ध हुने विश्वासमा विशेषतः महाअष्टमी र महानवमीका दिन दिइने बलिका लागि अहिले देशभरि खसी, बोका, भेडा, राँगा, हाँस, परेवा, कुखुराजस्ता पशुपक्षीको किनबेचले तीव्रता पाइरहेको छ । पछिल्ला दिन खाद्य संस्थानले दैनिक हजारौँ खसी, बोका बेचिरहेको छ । देशभरिका विभिन्न स्थानबाट खसीबोका खरिदबिक्री गर्नेको मोलमोलाइ यतिवेला हेर्न लायक देखिन्छ । खसी, बोका र भेडाबाहेक च्याङ्ग्रा खरिद-बिक्रीको केन्द्रीय मुकाम मानिने पोखराको माहोल त झनै तातेको देखिन्छ यतिवेला । एक तथ्याङ्कअनुसार झन्डै पचास लाखभन्दा बढीनिरीह पशुपक्षी यसपटकको दसैँमा रेटिँदैछन् । अहिंसाका पुजारी गौतम बुद्धले बुद्धत्वको पाठ पढाएको यस पावन भूमिमा वर्षैपिच्छे यसरी रगतको खोलो बगिरहनु कदाचित् शोभादायी छैन ।

मासुमा भन्दा तुलनात्मक रूपमा चना, केराउ, राज्मा, भटमास, मुङ, मुसुरो, रहर, बोडी,तिल, मेथी आदिजस्ता हाम्रा सामान्य दैनिक उपभोग्य खाद्यपदार्थबाट बढी र स्वस्थकर प्रोटिन प्राप्त हुन्छ । पेस्ता, बदाम, काजु, ओखर, पनिरलगायतका खाद्यपदार्थबाट पनि हामीले मासुमा भन्दा बढी नै पोषक तत्त्व प्राप्त गर्न सक्छौँ । पोषण विज्ञानअनुसार एक किलो मासुमा पाइने प्रोटिन ५० ग्राम चनामा पाइन्छ । एक किलो मासुलाई १२ सय पर्छ भने ५० ग्राम चनालाई १२ रुपियाँ पनि पर्दैन । स्वास्थ्यका दृष्टिले मात्र नभएर आर्थिक बचतका दृष्टिले पनि शाकाहारी भोजन कति लाभकारी रहेछ भन्ने कुरा सम्पुष्टि गर्ने यो एउटा सानो उदाहरण मात्र हो । संसारमा उत्पादित अन्नमध्ये झन्डै ६५ प्रतिशत अन्न पशुपक्षीका आहाराका रूपमा उपयोगमा आउँछ तर, त्यसबाट जम्मा ७ प्रतिशत मासु मात्र उत्पादन हुन्छ । एक किलो मासु उत्पादन गर्न औसत सात केजी अन्न खर्च गर्नुपर्छ ।

वैश्विक तथ्याङ्कअनुसार एकातिर प्रत्येक वर्ष ७६ करोड टन अन्न पशुलाई मात्रै खुवाइन्छ । अर्कातिर विश्वका झन्डै ९० करोड मानिसहरू दैनिक खाद्यान्नको बन्दोबस्त गर्न नसकेर भोकै सुत्न विवश छन् भने बर्सेनि झन्डै तीन अर्ब मानिसहरू कुपोषणको सिकार हुने गर्छन् । यसबाट मासुजन्य पदार्थमा लगानी गर्नु बालुवामा पानी खन्याउनुजस्तै हो भन्ने कुरा स्वतः सिद्ध हुन्छ । एक अन्तर्राष्ट्रिय सर्वेक्षणले देखाएको तथ्याङ्कअनुसार विश्वको महाशक्ति राष्ट्र अमेरिकाका मानिसले आफ्नो दैनिक भोजनबाट मांसाहार कटौती गर्न सके उक्त रकमबाट विश्वका झन्डै दश करोड भोकमरीपीडितहरूलाई पर्याप्त शाकाहारी भोजन वितरण गर्न सकिन्छ । एकचोटि सोचौँत दैनिक भोजनमा मांसाहार मात्रै परित्याग गर्न सके पनि संसारबाट सहजै भोकमरी, गरिबी, खाद्यान्न सङ्कटलगायतका जल्दाबल्दा समस्या तुरुन्त समाधान गर्न सकिँदो रहेछ । आफ्नो सानो त्यागबाट विश्वका करोडौँ मानिसहरूको उद्धार हुन्छ भने किन कन्जुस्याइँ गर्ने ?

हाल विश्वका एक तिहाइ जनसङ्ख्यामा कुनै न कुनै किसिमको मुटुरोग रहेको देखिएको छ । तीमध्ये मांसाहार मात्र परित्याग गर्न सके झन्डै असी प्रतिशत मुटुरोगीहरूको शल्यक्रियाविना नै उपचार गर्न सकिन्छ । यस विधिको क्रमिक अवलम्बनबाट विश्वमा मुटुरोग ५० प्रतिशतले न्यूनीकरण भई मानिसले पन्ध्र वर्ष अधिक आयु प्राप्त गर्न सक्छ । त्यसो त मांसाहारीको भन्दा शाकाहारीको आयु झन्डै दुई दशक लामो हुने तथ्य अध्ययनले यसपूर्व नै पुष्टि गरिसकेको छ । सन् २०२३ सेप्टेम्बरको अन्त्यसम्मको तथ्याङ्कअनुसार विश्वको कुल जनसङ्ख्या ८ अर्बभन्दा बढी छ । तीमध्ये झन्डै एक अर्ब मानिस शाकाहारी छन् । बाँकी ७ अर्ब जनसङ्ख्याका लागि बर्सेनि झन्डै डेढ खर्ब निहत्था र निरीह पशुपक्षीले मानवइच्छा परिपूर्ति गर्न आफूलाई बलिवेदीमा समर्पण गर्नुपरेको छ । शक्तिपीठमा रेटिनुपरेको छ । बधशालामा सेरिनुपरेको छ र अचानामा टुक्रिनुपरिरहेको छ । अझ अर्को सोचनीय कुरा त के छ भने मासुका लागि यतिका सङ्ख्यामा पशुप्राणी पाल्दा प्रत्येक वर्ष विश्वबाट नेपालभूमि बराबरको वनजङ्गल फँडानी हुने गर्दछ । यदि यही गतिले निरन्तरता पाउने हो भने एक दिन यो सिङ्गो विश्व मरुभूमिमा परिणत हुनेछ र सायद त्यो क्षण आउन अब धेरै समय बाँकी छैन ।

वास्तवमा कुनै पनि वस्तु प्रेमपूर्वक समर्पण गर्नुलाई प्रकारान्तरमा बलि भनिन्छ । काकबलि, स्वानबलि, गोग्रासबलि, पिपीलिकाबलि, बलिवैश्वदेव, क्षेत्रपालबलि, कुस्माण्डबलि, छागबलिलगायतका बलिहरूको चर्चा शास्त्रमा पाइन्छ तर, यी कुनै पनि प्राणीहरूलाई बलि दिँदा प्राणीहत्या गरिँदैन बरु उल्टै स्नेहपूणर् तरिकाले खान दिइन्छ । त्यस्तै मानवमनलाई कुमतितर्फ अग्रसर गराउन प्रेरित गर्ने काम, क्रोध, लोभ, मोह र अहङ्कारलाई विधिपूर्वक परित्याग गरेको घोषणा गर्नु पनि बलि हो । मानवमनका यी पाँचओटै शत्रुलाई भगवतीसमक्ष समर्पण गरेको घोषणा गर्नु नै पञ्चबलि हो तर, हामीकहाँ बोको, भेडो, राँगो, कुखुरो, हाँसजस्ता निरीह पशुप्राणीको हत्या गरेर स्वाभीष्ट सिद्धि गर्ने प्रपञ्चको अर्को नामलाई बलिका रूपमा अथ्र्याइएको छ ।

मनुस्मृतिको पाँचौँ अध्यायको ३८ औँ श्लोकमा ‘यावन्ति पशुरोमणि तावत्कृत्वोहि मारणम् । वृथा पशुघ्नः प्राप्नोति पे्रत्य जन्मनी जन्मनी ।’ अर्थात् ‘पशुवध गर्ने व्यक्तिले त्यस मृत पशुका शरीरमा जति सङ्ख्यामा रौँहरू छन् त्यति नै जन्म नारकीय यातना भोग गर्नेछ र प्रत्येक जन्ममा त्यो पशुघातीलाई हत्या गरिनेछ ।’ भन्ने कुरा स्पष्ट रूपमा उल्लेख गरिएको छ । त्यस्तै विष्णुपुराणको तृतीयस्कन्दको १८ औँ अध्यायको २७ औँ श्लोकमा एउटा महत्त्वपूणर् दृष्टान्त उल्लिखित छ ः

‘निहितस्य पशोर्यज्ञ स्वर्गप्राप्तिर्यदीष्यते । स्वपिता यजमानेन किन्नु तस्मान्नहन्यते ॥’

अर्थात् ‘यदि देवीदेवतालाई यज्ञमा बलिको नाममा पशु मारेर दिँदा स्वर्ग प्राप्त हुने भए आफ्ना पिता मरेपछि त्यसैको मासु हवन गर्दा हुँदैन र ?’

हामीकहाँ पशुवध पो गर्नु हुँदैन तर अर्काले काटेर भाग लगाइदिएको मासु पकाएर खान त भइहाल्छ नि ! भन्ने अर्को गलत मान्यता पनि स्थापित छ तर, मनुस्मृतिको पाँचौँ अध्यायको ५१ औँ श्लोकमा

‘अनुमन्ता विशसिता निहन्ता क्रय विक्रयी । संस्कर्ता चोपहर्ता च खादकश्चेति घातकाः ॥’

अर्थात् ‘पशु मार्न सल्लाह दिने, मार्ने, मारेर टुक्रा पार्ने, मासु किन्ने, बेच्ने, पकाउने, पस्किने र खाने यी सबै आठ प्रकारका हिंस्रक हुन् र यी आठैजना अभिकर्तालाई पशुहत्याको पाप लाग्छ भन्ने कुरा उल्लेख गरिएको छ । यसका साथै यस जन्ममा जुन मनुष्यद्वारा प्राणीको प्राण हरण गरिन्छ निश्चय नै अर्को जन्ममा त्यही प्राणीद्वाराउसको हत्या गरिन्छ भन्ने शास्त्रसिद्ध मत पनि रहेको छ । बौद्धको गुम्बा, इस्लामको मस्जिद, इसाईको गिर्जाघर शिखको गुरुद्वार कहीँ पनि यस्तो जघन्य पशुहत्या निषिद्ध मानिएको छ तर, सर्वप्राचीन वैदिक सनातन धर्ममा मठमन्दिरमा यस्तो दुःखद कृत्य हुनु सर्वथा निन्दनीय छ ।

मानिस स्वभावतः शाकाहारी प्राणी हो । प्राकृतिक दृष्टिले ऊ कहिल्यै हिंस्रक हुनै सक्दैन । यदि मानवजाति हिंस्रक हुँदो हो त ऊ आज विकसित समाजको विवेकशील प्राणी हुनै सक्दैनथ्यो । हिंसा उसको धर्म हुन्थ्यो भने सायद ऊ अहिले जङ्गलको सिंहसँग मितेरी लगाउन पुगिसकेको हुन्थ्यो तर, आज सिंह ओढारमा बस्छ, मान्छे सुन्दर महलमा विराजमान भई आनन्दित जीवन बिताइरहेछ । दुवै प्राणधारी जीव भए पनि परिस्थितिले आज एउटालाई जङ्गलको कुनामा थन्क्याइदिएको छ र अर्कालाई सर्वश्रेष्ठ प्राणीको ताज पहिर्‍यादिएर समाजमा प्रतिष्ठापित गराइदिएको छ । नेपालमा मानवअधिकारको कुरा धेरै उठे पनि पशुअधिकारका कुरा खासै उठाइएका थिएनन् । पछिल्लो चरण पशुअधिकार रक्षाका लागि क्रियाशील सङ्घसङ्गठन पनि स्थापना भएका छन् । देशभरि एकातिर दसैँमा बलि दिने व्यापक तयारी भइरहँदा अर्कातिर पशुअधिकारकर्मीले यस्तो जघन्य प्रथाको घोर विरोध गरे पनि तिनीहरूका आवाज कसैले सुनिरहेको छैन ।

आफ्ना मनमा रहेका काम, क्रोध, लोभ, मोहजस्ता व्यभिचारलाई बलिस्वरूप चढाउने शास्त्रीय मत रहेको छ तर कालान्तरमा मानिसले त्यसलाई गलत ढङ्गले परिभाषित गर्दै ती कुराहरूको प्रतीकका रूपमा रहेका जनावर नै बलिका रूपमा चढाउन थाले । दुर्गासप्तशती चण्डीमा ‘या देवी सर्वभूतेषु मातृरूपेण संस्थिता’ अर्थात् ‘प्रत्येक प्राणीका हृदयमा देवी मातृस्वरूप धारण गरेर बसेकी हुन्छिन्’ भन्ने कुरा उल्लेख गरिएको छ । अतः कुनै पनि पशुप्राणीको हत्या गर्नु आमाकै हत्या गर्नुसरह मानिन्छ । स्वार्थपूर्तिका लागि आफ्नै आमाको हत्या गर्नु कति युक्तिसङ्गत होला ? हामी अधिकांश मानिस समस्त प्राणीको हृदयमा ईश्वरका वास हुन्छ भन्ने आदर्शबाट निर्देशित छौँ । आत्मा परमात्माको एक अंश हो भन्ने कुरा वकालत गर्न पनि हामी पछि पर्दैनौँ । यदि सबै प्राणी परमात्माका अंश हुन् र सबैभित्र ईश्वरीय अंश छ भने तिनै ईश्वरीय अस्तित्वले युक्त प्राणीको हत्या गरेर फेरि तिनै ईश्वरलाई नै समर्पण गर्दा कुनचाहिँ सच्चा ईश्वरलाई खुसी पार्न सकिएला ? एकछिन कल्पना गरौँ त ?

बलि वैदिक सनातन धर्मावलम्बीहरूमा प्रचलित सर्वाधिक घृणित पक्ष हो । देवीदेवतालाई प्रसन्न पारेर आफ्नो मनोकाङ्क्षा पूरा गर्ने निहुँमा हामीले मन्दिरमा रगतको आहाल पर्ने गरी पशुपक्षीको बलि दिन्छौँ । पाशविक छप्काइबाट असह्य भएर चित्कारको करुण ध्वनि निकाल्दै गरेका पशुपक्षीको रगतका छिर्काले देवतालाई नुहाइदिन्छौँ । देवीदेवतालाई रगतले स्नान गराइदिएपछि उनीहरू खुसी हुन्छन् भन्दै आफ्नो दानवीय व्यवहार प्रदर्शन गर्छौँ । हामीमा देवताले रगत पिउँछन् भन्ने भ्रम छ । यस्तो भ्रम पाल्नेहरूलाई मेरो एउटा प्रश्न छ, यदि देवीदेवताले नै तनतनी रगत पिउने भए देवता र दानवमा के भिन्नता रह्यो त ? अतः देवतालाई बलि चढाउने कुरा ‘सुत्केरीको निहुँ पारी टाउको आफैँ खानु’ भनेझैँ हो । यसमा कुनै शास्त्रीय प्रमाणवा विज्ञानसम्मत सत्य छैन । यसर्थ सबैले दसैँबलिमुक्त बनाउने प्रयास गर्ने कि ?

✍️कमल कोइराला

बेलबुुट्टे आदर्श बाल क्लबको शुुभकामना आदानप्रदान


पोखरा, १९ असोज । पोखरा महानगरपालिका वडा नं ३२ तल्लोगगनगौंडामा कृयाशिल बेलबुट्टे आदर्श बाल क्लबले विजयादशी, दिपावली, छठ लगायतका पर्वका अवसरमा आज शुुभकामना कार्यक्रम सम्पन्न गरेको छ । विभिन्न सामाजिक काममा सकृय बनिरहेको क्लबले प्रत्येक वर्ष विजयादशमी, दिपावली, छठ लगायत पर्वका अवसरमा शुुभकामना आदानप्रदान गर्दै आएकोमा यस वर्ष पनि उक्त कार्यलाई निरन्तरता दिएको क्लबका अध्यक्ष सुजाता पौडेलले जानकारी दिनुुभयो ।


कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि ज्येष्ठ नागरिक रामप्रसाद तिवारीले सबै चाडपर्वका अवसरमा शुुभकामना व्यक्त गर्नुुभयो । सामाजिक व्यक्तित्व गुरुप्रसाद पौडेलले क्लबले आँफूलाई सिर्जनात्मक गतिविधिमा अघि बढाउनुुपर्नेमा जोड दिनुुभयो । क्लबका प्रत्येक सदस्यले आफूलाई अनुुशासित बनाउँदै नियमित अध्ययन कार्यमा लाग्नुुपर्ने आवश्यकता औंल्याउनुुभयो ।


क्ल्बका अध्यक्ष सुजाता पौडेलको अध्यक्षता एवम् सचिव ओशिष घिमिरेले सञ्चालन गर्नुुभएको कार्यक्रममा क्लबका उपाध्यक्ष दीक्षा वाग्ले, सह सचिव इशान पौडेले, कोषाध्यक्ष कृति घिमिरे, क्लबका सदस्यहरू आयुुष्मान खनाल, सक्षम पौडेल, कीर्तन घिमिरे, समिर पौडेल, रियान सापकोटा, दीपिका वाग्ले लगायतले शुुभकामना
व्यक्त गर्नुुभएको थियो ।


त्यस्तै शान्ता पौडेल, नवराज घिमिरे, हरिष्चन्द्र पौडेल, वासुदेव पौडेल, शारदा भट्टराई पौडेल, चित्राकुमारी घिमिरे पौडेल, रोशन सापकोटा, जीवनसरिता बास्तोला घिमिरे, किशोर घिमिरे, खडानन्द बराल, गंगा घिमिरे, विन्दु बराल वाग्ले, इन्दिरा पौडेल, सत्यदेवी बराल लगायतले क्लबका गतिविधि सिर्जनात्मक बन्नुुपर्ने बताउँदै चाडपर्वका अवसरमा शुुभकामना व्यक्त गर्नुुभएको थियो ।


नविन टोल विकास संस्थाद्वारा सरसफाई विजयादशमी, दिपावली, छठ लगायतका चाडपर्वको अवसर पारी तल्लो गगनगौैडास्थित नविन टोल विकास संस्थाले टोल क्षेत्रमा आज सरसफाई गरेको छ । संस्थाले सेरावेशीँचोकदेखि बाह्रसय चौताहुँदै पुरानोगाउँको चौतारासम्मो सडक क्षेत्रमा सरसफाई गरेको संस्थाका सचिव मोहनराज बरालले जानकारी दिनुुभयो ।

पोखराको नागढुङ्गा माखुल्यो सबै किसिमका सवारीसाधनका लागि टायर पसल


१८असोज, पोखरा ।पोखरा नागढुङ्गामासबै किसिमका सवारी साधनका लागि हुने टायरको आउटलेट तालबाराही अटोमोबाइल्स संचालनमा आएको छ । पोखराको चाउथेमा रहेको भद्रकाली टायर रिसोलिङ ले आफ्नो शाखाविस्तार गरेको हो । बजारको मागलाई मध्यनजर गरि पोखरा नागढुङ्गामा शाखा विस्तार गरेको युवा व्यवसायी हुमबहादुर खत्री ‘अर्जुन’ ले जानकारी दिनुभयो ।

विगत १३ बर्ष देखि टायर रिसोलिङ तथा बस ट्रकको नयाँ टायरको सेवादिंदै आएको कम्पनीले नागढुङ्गा शाखाबाट मोटरसाइकल, स्कुटर, कार, जिप, भ्यान लगायत सम्पुर्ण सवारी साधनको जुनसुकै साइटका नया टायर विक्री केन्द«बाट सेवा शुरु गरेको हो ।
उक्त शाखाबाट इण्डियन तथाचाइनिज ब्राण्डका टायर विक्रीहुनेछ ।पोखरा बजार तथा सिद्धार्थ हाइवे लक्षित गरि सेवाविस्तार गरिएको अर्का संचालकहितेष अधिकारीले जानकारी दिनुभयो ।
विस्तारित शाखामा भद्रकाली टायर रिसोलिङबाट दिदैं आएको सेवालाई यथावत राख्दै मोटरसाइकलदेखि बस, ट्रक तथा ट्रयाक्टरका सम्पुर्ण साइजका टायर सर्वसुलभ तथा सुपथ मुल्य उपलब्ध गराएको संचालक हुमबहादुर खत्री ‘अर्जुन’बताउनुभयो ।
अत्याधुनिक हाइड्रोलिक प्रविधीबाट टायर खोल्ने फिटिङ गर्ने, निशुल्क खोल्ने तथा फिटिङ गर्ने, टायरको हावा चेक गर्ने, टायर सम्बन्धी सम्पुर्ण परामर्श सेवाप्रदान गरिएको छ ।

निकट भविष्यमा आधुनिक प्रविधीको भाइकिंग गाडी को टयुबलेस टायर रिसोलिंग को शुरुवात गर्ने पनि केसीको योजना छ ।

पोखरा–१७, छोरेपाटनमा रहेको अनमोल वचत तथा ऋण सहकारी संस्थाको १३ औं वार्षिक साधारण सभा सम्पन्न


कार्यक्रमको प्रमुख अतिथि कास्की बचत तथा ऋण सहकारी सङ्घका निर्वतमान अध्यक्ष तथा सामाजिक व्यक्तित्व भेषराज बरालले उद्घाटन गर्दै सहकारीले आफ्नो उद्धेश्य अनुरुप संचालन हुनुपर्ने वताउँदै शेयर सदस्यहरु नै सहकारीका प्रथम अभिभावक भएकाले आफ्नो जिम्मेवारी निभाउनु पर्ने बताए ।
विशेष अतिथि कोप्सका अध्यक्ष डिल्लीराम वरालले स्थानिय सहकारीहरु बिच सहकार्य गर्दै अगाडि बढ्नुपर्ने वताए । सहकारीका सात सिद्घान्त वाचन शिक्षा उपसमिति संयोजक चर्तुभुज पहारीले गरेका थिए ।
कार्यक्रममा वक्ताहरु संस्थापक अध्यक्ष ले. धर्मदत्त तिमिल्सिना, छिमेकी सहकारीहरुको तर्फबाट उमनाथ सुवेदी, शुभकामना कविता सहसचिव सावित्रा पौडेल, शेयर सदस्य अनिता पनेरु र उमराज त्रिपाठी, सम्मानित व्यक्तिहरुबाट डा. बिष्णुप्रसाद शर्माले शुभकामना मन्तव्य दिएका थिए ।
सभाले अध्यक्षको प्रगति प्रतिवेदन, कोषाध्यक्ष विष्णुप्रसाद शर्माको आर्थिक प्रतिवेदन पारित गरेको छ । लेखा तथा सुपरिवेक्षण प्रतिवेदन संयोजक माधव भट्टराईले प्रस्तुत गरेका थिए ।
सो अवसरमा ज्येष्ठ सेयर सदस्यहरु ले. धर्मदत्त तिमिल्सिना र शेषराज पहारी, उत्कृष्ट वचतकर्ता लक्ष्मी ढकाल पौडेल र ढाकाराम आचार्य, उत्कृष्ट कारोबार कर्तामा राममाया थापा र शिवराम श्रेष्ठ, यस सहकारीमार्फत दन्त शिविरका डा. विकास पहारी, डा. एलिजा तिमिल्सिना, डा. दिपिका चालिसे, दन्त विशेषज्ञ अमृता ठकुरी र दन्त सहायक बकृति मगर, विभिन्न तह उत्कृष्टता हासिल गर्ने विद्यार्थीहरु प्लस टु छात्रातर्फ रोजि कोइराला, एलिसा ढकाल, सुमित्रा बराल र छात्रतर्फ आयुस श्रेष्ठ, स्नात्तक तहतर्फ छात्रा प्रतिक्षा सुवेदी, स्नाकोत्तर तहतर्फ छात्र रविन थापा , एम.फिल तथा पि.एच.डि उपाधि हासिल गर्ने डा. बिष्णुप्रसाद शर्मालाई सम्मान गरिएको थियो ।
कार्यक्रममा विद्यार्थीहरुले संस्कृति झल्कने नृत्य प्रस्तुत गरेका थिए । संस्थाका अध्यक्ष खेमराज वराल ध्रुबको अध्यक्षतामा भएको कार्यक्रममा स्वागत उपाध्यक्ष टिकाराम बरालल,े धन्यवाद ज्ञापन सल्लहाकार माधव पहारी र सञ्चालन सचिव एकनारायण भण्डारीले गरेका थिए ।

शोभाकर बरालद्वारा लिखित पौराणिक आदर्श नारीहरू लोकार्पण



स्रष्टा समाज पुुम्दीभुुम्दीको आयोजना एवम् लिलावती अध्ययन प्रतिष्ठान,
पोखरा–२२ को संयोजनमा आज पुम्दीभुम्दीस्थित सक्रिय महिला विकास बचत तथा
ऋण सहकारी संस्था लि.को भवनमा आयोजित एक कार्यक्रमका बीच जिल्ला समन्वय
कास्कीका प्रमुख लिलाधर पौडेल, गण्डकी प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपति सूूर्यबहादुर
खड्का विखर्ची, पुतलीबजार प्रज्ञा प्रतिष्ठानका उपकुलपति दुुर्गाबहादुर शाह।।।बाबा’,
पोखरा २२ का वडा अध्यक्ष हिमलाल बराल लगायतले पुस्तकको लोकार्पण
गर्नुुभएको हो ।
कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि एवम् जिल्ला समन्वय समिति कास्कीका प्रमुख लिलाधर
पौडेलले कृतिका सर्जक बरालले मिहिनेतका साथ महत्वपूर्ण कृति बजारमा
ल्याउनुुभएको बताउनुुभयो । सभ्य समाज निर्माणमा यस्ता कृतिको महत्वपूर्ण
भूमिका हुने उहाँले बताउनुुभयो ।
पुस्तकबारे समिक्षा गर्दै प्रा.डा.रामनाथ ओझाले पौराणिक आदर्श नारीहरू
अनुुसूूया, उर्मिला, गान्धारी, दमयन्ती, मन्दोदरी, सकुन्तला, सावित्री, सीता र
सुलोचनाका सम्बन्धमा पुुस्तकमा चर्चा गरिएको बताउनुुभयो ।
नारीहरूको पतिब्रता चरित्र तथा त्यसबाट प्राप्त गरेको शक्तिलाई कृतिमा प्रस्तुत
गरिएको बताउँदै उहाँले रामायण र महाभारतका पात्रहरूलाई पुस्तकमा प्रस्तुत
गरिएको जानकारी दिनुुभयो ।
बर्तमानमा उत्तरआधुुनिकता तर्फ बढीरहेको हाम्रो समाजलाई पुस्तकले
पूर्वीय आदर्शमा डो¥याउने काम गरेको उहाँले बताउनुुभयो ।
गण्डकी प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपति सूूर्यबहादुर खड्का बिखर्चीले प्रतिष्ठान
भाषा, कला, संस्कृतिको संरक्षण र विकासमा लागेको बताउनुुभयो । साहित्य, कला
संगीतको क्षेत्रमा राज्यको सहयोग पुुग्नुुपर्नेमा उहाँले जोड दिनुुभयो ।
स्रष्टा समाज पुम्दीभुुम्दीका कावा. अध्यक्ष नवराज बरालको अध्यक्षता एवम्
सचिव ध्रुुबराज बरालले सञ्चालन गर्नुुभएको कार्यक्रममा पोखरा महानगरपालिका वडा
नं २२ का वडा अध्यक्ष हिमलाल बराल, शुक्रराज माध्यमिक विद्यालयका
प्रधानाध्यापक नरनाथ बराल, पत्रकार रविन्द्र माकाजुु, कृतिका स्रष्टा शोभाकर बराल,
सदस्य राजन बराल, निशान बराल लगायतले बोल्नुुभएको थियो । कार्यक्रममा
कस्केली अधिकृत समाजका सदस्य बसन्त चालिसेले चिन्ता शीर्षकको कविता वाचन
गनुुभएको थियो ।